Tin Đức Thánh cha Lêô XIV đích thân thông báo trong buổi đọc kinh Truyền tin, trưa Chúa nhật ngày 11 tháng Mười vừa qua về việc ngài chấp nhận lời khuyên của các bác sĩ để cắt bỏ nốt trong phổi, đã gây nhiều phản ứng trong dư luận thế giới, đặc biệt nơi các cộng đoàn Công giáo.
G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA
Các vị lãnh đạo các Giáo hội địa phương bày tỏ tình liên đới với Đức Thánh cha và mời gọi các tín hữu cầu nguyện cho sức khỏe của ngài.
Nhiều báo chí phỏng vấn cũng các bác sĩ chuyên khoa để biết thêm căn bệnh của Đức Thánh cha và phẫu thuật ngài sẽ trải qua trong tuần này. Cụ thể là những thắc mắc: nốt phổi là gì? Cách phát hiện nốt phổi, cách đánh giá chúng và những lý do khiến bác sĩ đề nghị phẫu thuật cắt bỏ.
Tình trạng này thường được gọi là “đốm ở phổi”. Trên hình ảnh chẩn đoán, nốt phổi xuất hiện dưới dạng một vùng mờ trắng tương phản với mô phổi bình thường và thường có đường kính không quá 30 milimét.
Giáo sư bác sĩ Bruno Vincenzi, Trưởng khoa Ung bướu tại Bệnh viện Đại học Campus Bio-Medico ở Roma, nói với hãng tin ACI Prensa rằng nốt phổi có thể được phát hiện khi bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng khiến bác sĩ chỉ định làm xét nghiệm. Ông giải thích: “Ho dai dẳng mới xuất hiện, khạc đờm - tức là khạc ra chất nhầy có lẫn vết máu - hoặc đau ngực có thể là những lý do khiến bệnh nhân được chỉ định thực hiện các xét nghiệm chẩn đoán.”
Bác sĩ nói thêm rằng ngày nay, nốt phổi ngày càng thường được phát hiện tình cờ. Bệnh nhân có thể được chụp chiếu trước khi phẫu thuật hoặc nhập viện, hoặc trong khuôn khổ một chương trình sàng lọc, đặc biệt nếu họ lớn tuổi hoặc từng hút thuốc.
Khi được hỏi tại sao các bác sĩ lại đề nghị phẫu thuật, như trong trường hợp của Đức Giáo hoàng, ông Vincenzi cho biết một số đặc điểm trên hình ảnh chẩn đoán có thể làm dấy lên lo ngại. Các bờ có dạng tua gai - không đều hoặc lởm chởm - có thể gợi ý một tổn thương đáng ngờ hơn và khiến việc cắt bỏ trở thành lựa chọn nên cân nhắc. Ngược lại, các bờ rõ nét, có thể kèm theo những vùng vôi hóa bên trong, thường gợi ý một nốt lành tính.
Chữa trị
Tiến sĩ Elmer Huerta, bác sĩ chuyên khoa ung bướu người Peru đang làm việc tại Hoa Kỳ và là người Mỹ Latinh đầu tiên giữ chức Chủ tịch Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ, cho biết ca phẫu thuật mà Đức Giáo hoàng dự kiến thực hiện thường được tiến hành bằng các kỹ thuật xâm lấn tối thiểu. Ông nói: “Phương pháp mở lồng ngực truyền thống, tức là phải mở ngực, hiện không còn được thực hiện như trước. Ngày nay, người ta áp dụng phẫu thuật robot xâm lấn tối thiểu, trong đó một đường rạch khoảng nửa centimét được tạo ra giữa các xương sườn, robot được đưa vào và ca phẫu thuật được tiến hành bằng phương pháp này.”
Bác sĩ Huerta cho biết hiện chưa thể xác định Đức Giáo hoàng sẽ cần bao lâu để hồi phục hoàn toàn, vì những đặc điểm cụ thể của nốt phổi và do đó, phạm vi chính xác của cuộc phẫu thuật vẫn chưa được công bố. Tùy theo những gì phát hiện được, các bác sĩ có thể cắt bỏ một phần hình chêm của phổi chứa nốt phổi, một phân thùy phổi hoặc toàn bộ một thùy phổi. Phạm vi phẫu thuật sẽ quyết định thời gian hồi phục.
Về thời điểm Đức Giáo hoàng có thể trở lại với các hoạt động thường lệ, bác sĩ Huerta cho biết điều này phụ thuộc vào mức độ can thiệp. Việc cắt bỏ một phần hình chêm là thủ thuật đơn giản hơn; ngài có thể đi máy bay sau hai hoặc ba tuần và thực hiện chuyến thăm Mỹ Latinh đã được lên kế hoạch. Trong khi đó, việc cắt bỏ cả một thùy phổi sẽ phức tạp hơn. Yếu tố then chốt là bản chất của nốt phổi, điều hiện chưa được công bố.
Bác sĩ Huerta cũng nhấn mạnh rằng phần lớn các nốt phổi không phải là ung thư. Một nghiên cứu năm 2022 cho thấy 95% nốt phổi là lành tính và chỉ 5% là ung thư. Các nốt phổi ác tính có một số đặc điểm nhất định có thể được nhận diện qua hình ảnh X-quang, chụp cắt lớp vi tính (CT) và chụp PET.
Bác sĩ Vincenzi cho biết cần tiến hành phân tích mô học để xác định bản chất của nốt phổi. Khi một nốt phổi được cắt bỏ vì các đặc điểm của nó gợi ý tổn thương đáng ngờ, việc bác sĩ giải phẫu bệnh kiểm tra các tế bào sau cùng có thể giúp xác định rõ đó là tổn thương lành tính hay ác tính.
Cả hai chuyên gia đều từ chối suy đoán về trường hợp của Đức Giáo hoàng khi chưa có những thông tin lâm sàng chính xác. Bác sĩ Vincenzi cho rằng tốt nhất nên dừng lại ở giai đoạn chẩn đoán, bởi việc đưa ra nhận định xa hơn có nguy cơ gây lo lắng không đáng có. Bác sĩ Huerta cũng nhấn mạnh lời khuyên mà ông thường dành cho bệnh nhân của mình: hãy tiến hành từng bước một.
(Aciprensa (11-10-2026)
Trực tiếp
