Sáng ngày 13 tháng Hai vừa qua, Phòng Báo chí Tòa Thánh đã công bố Sứ điệp Mùa Chay đầu tiên của Đức Thánh cha Lêô XIV, sẽ bắt đầu từ Thứ Tư Lễ Tro, ngày 18 tháng Hai tới đây.
G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA
Sứ điệp có chủ đề là: “Lắng nghe và ăn chay. Mùa Chay như mùa hoán cải”, trong đó Đức Thánh cha mời gọi các tín hữu đặt lại Thiên Chúa vào trung tâm đời sống, để đức tin được đổi mới và tâm hồn không bị phân tán bởi những lo toan hằng ngày.
Đức Thánh cha giải thích rằng: Mùa Chay là thời gian hoán cải, và mọi hành trình hoán cải đều khởi đầu bằng việc lắng nghe và đón nhận Lời Chúa với tâm hồn khiêm tốn. Khi dành chỗ cho Lời Chúa, con người được biến đổi và được hướng dẫn bước theo Chúa Kitô trên con đường dẫn đến mầu nhiệm thương khó, tử nạn và phục sinh.
Trước hết, sứ điệp nhấn mạnh đến việc lắng nghe. Lắng nghe là dấu chỉ đầu tiên của khát vọng bước vào tương quan với Thiên Chúa và với tha nhân. Thiên Chúa trong Kinh thánh được mô tả là Đấng lắng nghe tiếng kêu than của dân bị áp bức và can thiệp để giải thoát họ. Vì thế, việc lắng nghe Lời Chúa trong phụng vụ không chỉ giúp hiểu biết đức tin, mà còn dạy ta biết lắng nghe thực tại, nhất là tiếng kêu của người nghèo, người đau khổ và những bất công trong xã hội. Người Kitô hữu được mời gọi có cùng một trái tim biết lắng nghe như Thiên Chúa, để không dửng dưng trước khổ đau của con người.
Bên cạnh lắng nghe, ăn chay là thực hành cụ thể giúp mở lòng đón nhận Lời Chúa. Việc kiêng ăn là một truyền thống khổ chế lâu đời, giúp con người nhận ra mình thực sự “đói” điều gì và điều gì là thiết yếu. Ăn chay giúp thanh luyện và sắp xếp lại những ham muốn, nuôi dưỡng cơn khát công lý, đồng thời biến khát vọng ấy thành lời cầu nguyện và trách nhiệm đối với tha nhân. Theo tinh thần của thánh Augustinô, con người trong đời này luôn khao khát công lý trọn vẹn; chính sự khao khát đó làm cho tâm hồn được mở rộng và hướng về Thiên Chúa.
Tuy nhiên, ăn chay chỉ có ý nghĩa khi được sống trong đức tin và khiêm nhường, tránh thái độ tự mãn. Ăn chay không chỉ dừng lại ở việc kiêng thực phẩm, mà còn bao gồm những hình thức tiết chế khác để xây dựng một lối sống giản dị và chân thật hơn. Sứ điệp đặc biệt mời gọi thực hành “ăn chay lời nói”: từ bỏ những lời gây tổn thương, phán xét vội vàng, nói xấu hay vu khống. Thay vào đó, hãy học cách nói lời hiền hòa, xây dựng và tôn trọng, trong gia đình, nơi làm việc, trên mạng xã hội và trong đời sống cộng đoàn. Khi ngôn ngữ được thanh luyện, những lời hận thù sẽ nhường chỗ cho lời hy vọng và bình an.
Sau cùng, Đức Thánh cha nhắc nhở rằng: Mùa Chay có chiều kích cộng đoàn. Lắng nghe và ăn chay không chỉ là hành vi cá nhân, mà còn là hành trình chung của các gia đình, giáo xứ và cộng đoàn. Khi cùng nhau lắng nghe Lời Chúa và tiếng kêu của người nghèo, khi cùng nhau thực hành sám hối và tiết chế, cộng đoàn sẽ được canh tân trong tương quan và đối thoại. Nhờ đó, Giáo hội và toàn thể nhân loại có thể tiến gần hơn tới công lý, hòa giải và “nền văn minh tình thương”.
Sứ điệp của Đức Thánh cha kết thúc bằng lời cầu xin ơn biết lắng nghe Thiên Chúa và người bé nhỏ, biết ăn chay cả nơi lời nói, để cộng đoàn trở thành nơi đón nhận tiếng kêu của người đau khổ và khởi đầu cho những hành trình giải thoát.
(Sala Stampa 13-2-2026)
Trực tiếp
