Ông Slawomir Dadas, Chủ tịch Sáng kiến Kitô giáo Đông phương (Initiative Christlicher Orient, gọi tắt là ICO) đã lên tiếng cảnh báo về nguy cơ Hồi giáo hóa Syria một cách âm thầm và từng bước.
Phúc Nhạc | RVA
Trong những ngày vừa qua, ông Dadas cùng một phái đoàn nhỏ của tổ chức ICO đã đến thăm Syria, gặp gỡ và trao đổi với các vị lãnh đạo Giáo hội, đồng thời thăm nhiều giáo xứ và cộng đoàn Kitô giáo. Chuyến đi cũng nhằm khảo sát các dự án cứu trợ của ICO tại Syria.
Trước tình hình khó khăn hiện nay, ông Dadas cho rằng các nước phương Tây cần khẩn thiết quan tâm nhiều hơn đến đất nước này, đồng thời tích cực lên tiếng bảo vệ nhân quyền và tự do tôn giáo. Bên cạnh đó, người dân đang phải chịu cảnh khốn khó cũng cần được hỗ trợ vật chất nhiều hơn.
Tuyên bố với hãng tin Công giáo Áo Kathpress, ông Dadas nói: “Gần đây, tình hình an ninh đã được cải thiện phần nào. Không còn những vụ tấn công trực tiếp nhắm vào các Kitô hữu, nhưng cộng đồng thiểu số Kitô giáo tại đất nước này vẫn rất bất an và không nhìn thấy triển vọng tương lai”. Bên cạnh tình trạng bất ổn, người dân còn phải đối diện với tình hình kinh tế vô cùng tồi tệ và tình trạng nghèo đói do hệ quả của cuộc khủng hoảng này. “Thực trạng thật sự bi đát khi những người trẻ, chẳng hạn như các nữ giáo viên, kể với chúng tôi rằng họ kiếm được quá ít tiền, đến mức không thể trả nổi tiền thuê nhà. Đó là chưa nói đến chuyện mua thức ăn hay quần áo”.
Những diễn biến đáng lo ngại
Theo ông Dadas, ngoài việc cần cải thiện tình hình kinh tế, các Kitô hữu chỉ có thể nhìn thấy tương lai tại Syria nếu đất nước này không phát triển theo hướng trở thành một quốc gia Hồi giáo. Qua nhiều cuộc trao đổi, ông nhận thấy các đại diện Kitô giáo liên tục bày tỏ mong muốn xây dựng một nước Syria, trong đó mọi người đều có quyền lợi và nghĩa vụ bình đẳng, không phân biệt tôn giáo hay sắc tộc. Tuy nhiên, những dấu hiệu hiện nay lại cho thấy tình hình đang diễn biến theo chiều hướng ngược lại.
Theo thông tin từ tổ chức ICO, hiện nay tại các đường phố ở Aleppo, hầu như không còn thấy phụ nữ không đội khăn trùm đầu; nhiều người đã che phủ toàn bộ cơ thể. Phụ nữ tự lái xe ô tô cũng trở thành một hình ảnh rất hiếm gặp. Tại thành phố Hama, chính quyền mới gần đây đã ban hành lệnh cấm mở nhạc và hút shisha tại các cơ sở kinh doanh, với lý do những hoạt động này không phù hợp với Hồi giáo.
Những diễn biến trong lĩnh vực giáo dục cũng đặc biệt gây lo ngại. Một số nội dung trong chương trình giảng dạy và sách giáo khoa đã bị thay đổi. Chẳng hạn, những hình ảnh phụ nữ không đội khăn trùm đầu hoặc các nhóm nam nữ cùng sinh hoạt đã bị loại bỏ. Cả những thông tin lịch sử mang tính phê bình về Đế quốc Ottoman cũng bị xóa khỏi tài liệu giáo dục. Điều này cho thấy ảnh hưởng mạnh mẽ hiện nay của Thổ Nhĩ Kỳ đối với Syria.
Tuy nhiên, theo ICO, hiện nay người Alawite còn lo sợ về tương lai nhiều hơn cả các Kitô hữu. Đây là một cộng đồng thiểu số bị đa số người Hồi giáo Sunni cáo buộc đã ủng hộ chế độ cũ của Bashar al-Assad. Những hành vi bạo lực có chủ đích nhắm vào cộng đồng này vẫn tiếp diễn.
Các dự án cứu trợ trên khắp Syria
Phái đoàn ICO đã đến thăm nhiều địa phương, trong đó có thủ đô Damascus, Homs, Tartus, Latakia và Aleppo. Một trong những trọng tâm của chuyến đi là các dự án giáo dục và đào tạo. Chẳng hạn, tại Latakia, ICO hỗ trợ tổ chức cứu trợ “Agissons Ensemble”, đơn vị đang triển khai các chương trình đào tạo nghề dành cho phụ nữ trẻ. Hiện có khoảng 85 phụ nữ trong độ tuổi từ 16 đến 25 tham gia dự án. Theo ông Karim Finiaos, người sáng lập tổ chức “Agissons Ensemble”, trong số này có 25% là các nữ Kitô hữu, một số phụ nữ Hồi giáo, còn phần lớn thuộc cộng đồng Alawite.
Ông Dadaas cho biết tổ chức cứu trợ của mình đặt mục tiêu đặc biệt quan tâm đến những nhóm dân cư dễ bị tổn thương nhất. Tại Tartus, phái đoàn ICO cũng đến thăm một mô hình giống như quán cà phê học tập, mới được thành lập bởi cộng đoàn Chính thống giáo Syria tại địa phương.
Theo ông Bedie Khabbaz, người phụ trách cộng đoàn, thành phần chủ yếu của cộng đoàn này là những gia đình phải di tản trong nước và đã tìm được nơi cư trú mới tại thành phố cảng của Syria.
Thông qua mô hình quán cà phê học tập, học sinh và sinh viên có được một địa điểm an toàn để học tập hoặc tham gia các lớp học phụ đạo. Đây là điều hoàn toàn không dễ dàng có được tại Syria hiện nay.
Theo ICO, một trọng tâm khác của chuyến thăm là các dự án dành cho người khuyết tật. Tại Damascus, ICO hỗ trợ một dự án của Giáo hội Công giáo Syria. Trong cơ sở mang tên “Ngôi nhà Bình an” (Haus des Friedens), 32 nam nữ có khuyết tật trí tuệ đã tìm được việc làm và hiện đang sản xuất các đồ trang trí Giáng Sinh.
Tại một xưởng sản xuất do Giáo hội Công giáo Maronite địa phương điều hành ở Aleppo, hơn 10 nam nữ thanh niên đang làm công việc chiết xà phòng dạng lỏng vào chai. Nhờ đó, họ có được một công việc mang lại ý nghĩa và thu nhập cho cuộc sống.
Tại Damascus, phái đoàn ICO cũng đến thăm Trung tâm “God’s Hand Center” (Trung tâm Bàn tay Thiên Chúa). Cơ sở này đặt tại khuôn viên giáo xứ Công giáo Melkite địa phương, nơi 25 trẻ em có những dạng khuyết tật khác nhau đang được chăm sóc và hỗ trợ trị liệu.
Việc giúp các em vượt qua những sang chấn tâm lý, trong đó có những tổn thương vẫn còn do các hoạt động chiến tranh gây ra, cũng là mục tiêu hoạt động của Dòng Anh em Marist Xanh (Blue Marists) tại Aleppo. Hàng trăm trẻ em đang được chăm sóc và đồng hành bởi một đội ngũ gần 180 nam nữ thanh niên, phần lớn hoạt động trên tinh thần tình nguyện.
Tình hình xã hội vô cùng bi đát
Tại thủ đô Damascus, phái đoàn ICO đã có các cuộc gặp gỡ, trong đó có Đức Tổng giám mục Công giáo Syria Jihad Battah và Đức Tổng giám mục Chính thống giáo Syria Joseph Bali.
Tại Aleppo, Chủ tịch Dadas cùng các thành viên khác trong phái đoàn đã đến thăm Đức Tổng giám mục Maronite Joseph Tobji. Hiện nay, ngài cũng là Giám mục phụ trách Caritas trên toàn lãnh thổ Syria.
Trong cuộc trao đổi, Đức cha đã trình bày về tình hình kinh tế và xã hội hết sức bi đát tại đất nước này. Giá thuê nhà gần đây đã tăng vọt, trong khi giá điện tăng gấp 600 lần. Ngay cả bánh mì - lương thực thiết yếu của người nghèo, mà tại Syria hầu như ai cũng đang sống trong cảnh nghèo khó - cũng đã tăng giá gấp 12 lần.
Kết luận về chuyến thăm, ông Dadas, Chủ tịch ICO, nhấn mạnh: “Tất cả chúng ta đều có trách nhiệm hành động: cộng đồng quốc tế và các Giáo hội. Chúng ta không được bỏ rơi người dân Syria. Với tư cách là ICO, chúng tôi đang cố gắng đóng góp phần mình vào công việc này”. Theo ông, việc trợ giúp là điều hoàn toàn có thể thực hiện được, ít nhất là trong phạm vi nhỏ bé.
Ông Dadas chia sẻ: “Chúng tôi đã gặp rất nhiều người đáng khâm phục, những người muốn tạo nên sự thay đổi và vẫn còn nuôi dưỡng niềm hy vọng. Và chúng tôi muốn củng cố niềm hy vọng ấy”.
(Vatican News 2-11-2026)
Trực tiếp
