Đức Hồng y Pierbattista Pizzaballa, Thượng phụ Công giáo Latinh Giêrusalem, đã tố giác sự chia rẽ sâu đậm giữa người Israel và người Palestine. Ngài cảnh báo rằng hòa bình và hòa giải có nguy cơ trở thành những “khẩu hiệu rỗng” nếu không được nâng đỡ bằng những dấu chỉ cụ thể và những viễn kiến chính trị can đảm.
G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA
Đức Hồng y Pizzaballa bày tỏ lập trường trên đây, hôm mùng 07 tháng Hai vừa qua, trong diễn từ tại nhà thờ Thánh Phanxicô ở khu vực Ripa, Roma dịp kỷ niệm 800 năm thánh Phanxicô Assisi qua đời. Ngài nhắc đến tình trạng bạo lực chưa từng có kể từ ngày 07 tháng Mười năm 2023 ở Gaza và Cisjordani, và nói: “Những vết thương vẫn còn rất sâu, người dân thì mất phương hướng, và ban lãnh đạo chính trị thì yếu kém”. Hiện vẫn thiếu một tầm nhìn tương lai rõ ràng, trong đó mỗi bên chấp nhận bên kia như một người láng giềng. Theo Đức Hồng y, mối quan hệ này đơn giản là đã “tan vỡ”.
Đức Thượng phụ kể lại bốn chuyến viếng thăm Gaza của ngài trong thời gian giao tranh. Hồi tháng Năm năm 2024, ngài vẫn còn nhìn thấy “những ánh mắt bị khủng bố ám ảnh”, thì tháng Bảy năm 2025 là khoảnh khắc khó khăn nhất. Ngay sau khi ba người bị sát hại tại giáo xứ Thánh Gia ở Gaza, ngài quay trở lại khu vực. Đức Hồng y kể: “Tôi bị sốc bởi mùi của sự tàn phá và cái chết. Tôi sẽ không bao giờ quên được.”
Trong chuyến thăm gần đây nhất, ngay trước lễ Giáng Sinh 2025, Đức Hồng y cho biết đã nhận thấy những dấu hiệu hy vọng đầu tiên. Dù đau khổ không thể đo lường, nhiều người đã bắt đầu đòi lại cuộc sống của mình với phẩm giá lớn lao. Giáo hội hiện đã mở rộng việc trợ giúp từ lương thực sang các loại thuốc thiết yếu, như kháng sinh.
Quyền có một quốc gia riêng
Đức Hồng y Pizzaballa bày tỏ sự hoài nghi đối với các kế hoạch hòa bình quốc tế chỉ phục vụ lợi ích của các cường quốc mà không thực sự công nhận quyền của người Palestine. Ngài nhấn mạnh: “Người Palestine có quyền cảm nhận mình là một dân tộc và có một quốc gia riêng.” Theo Đức Hồng y Pizzaballa, việc khẳng định điều này là một hành động công lý.
Đồng thời, Thượng phụ cảnh báo không được để cho các lực lượng cực đoan chiếm độc quyền diễn giải thực tại, dù đó là Hamas hay các nhóm định cư cực đoan. Ngài lên án tình trạng bạo lực ngày càng gia tăng tại Bờ Tây, nơi ngôi làng Kitô giáo Taybeh một lần nữa trở thành mục tiêu tấn công. Tại đây, các Kitô hữu - cũng như người Hồi giáo - bị tước đoạt đất đai và ngăn cản sinh kế.
“Không phải là bi kịch khi trở thành thiểu số”
Đối với cộng đồng Kitô tại Thánh địa - vốn đã suy giảm nghiêm trọng kể từ năm 1990 - Đức Hồng y Pizzaballa nhìn thấy một sứ mạng đặc biệt. Riêng tại Bethlehem, kể từ khi chiến tranh nổ ra, đã có khoảng 100 gia đình di cư. Ngài nhìn nhận rằng: “Ở lại đòi hỏi rất nhiều can đảm”. Tuy nhiên, thân phận là thiểu số không phải là một bi kịch, miễn là cộng đồng đó có một “sứ điệp đẹp đẽ và vĩ đại” để loan báo.
Đức Hồng y Thượng Phụ cũng nhắc lại việc mình từng tự nguyện làm con tin để đổi lấy việc phóng thích các tù nhân ở Gaza - một hành động mà theo ngài là “tự nhiên” xuất phát từ đức tin.
Kết thúc bài phát biểu, Hồng y Pizzaballa gửi đến Giáo hội hoàn vũ một lời kêu gọi mạnh mẽ: “Đã đến lúc quay trở lại. Chấm dứt tình trạng chỉ phản ứng trong các trường hợp khẩn cấp - đã đến lúc cần lòng can đảm.”
Đức Hồng y khẳng định Giêrusalem và Bethlehem an toàn cho các cuộc hành hương, và sự hiện diện thể lý của Giáo hội hoàn vũ lúc này là điều then chốt để cho các Kitô hữu địa phương thấy rằng họ không đơn độc, đồng thời làm chứng với cả người Israel lẫn Palestine rằng: “Chúng tôi cũng có cội rễ tại nơi này.”
Trong khuôn khổ sự kiện, một chiến dịch quyên góp do Quỹ “Italia per il dono” phát động cũng được giới thiệu. Dự án “Tăng cường năng lực cho phụ nữ và giới trẻ Kitô” nhằm hỗ trợ việc làm và tinh thần doanh nghiệp của giới trẻ Kitô hữu tại Giêrusalem, qua đó ngăn chặn làn sóng di cư.
(KAP 7-2-2026)
Trực tiếp
