Các giám mục tại Liban: “Tên lửa bay trên đầu chúng tôi”
Tình hình tại Liban đang leo thang nghiêm trọng, đe dọa cuộc sống của dân chúng tại nước này.
Phúc Nhạc | RVA
Một số giám mục Công giáo trong nước đã báo cáo với tổ chức Trợ giúp các Giáo hội đau khổ (Aid to the Church in Need (ACN) về nỗi sợ hãi và sự bất ổn trong các giáo phận của họ, sau các cuộc không kích của Israel ở miền nam đất nước. Các cuộc tấn công của Israel trước đó được cho là xuất phát từ những vụ tấn công nhằm vào Israel của nhóm Hồi giáo cực đoan Hezbollah.
Đức Tổng giám mục Hy Lạp-Melkite của Sidon, Elie Bechara Haddad, mô tả bầu không khí căng thẳng: “Tên lửa bay trên đầu chúng tôi.”
Giáo phận của ngài cho đến nay chưa bị tấn công trực tiếp, nhưng nhiều người tị nạn đã được tiếp nhận và chăm sóc tại các trường công và trung tâm giáo xứ.
Xa hơn về phía nam, Đức Tổng giám mục Hy Lạp-Melkite ở Tyro, Georges Iskandar, cũng nói với tổ chức bác ái này (ACN) rằng các cơ sở của Giáo hội đã tiếp nhận người tị nạn. Ngài ước tính khoảng 800 gia đình Kitô trong giáo phận của mình có thể sớm cần được hỗ trợ nếu giao tranh tiếp diễn: “Người dân đã kiệt lực... họ lo sợ cho con cái và tương lai của mình; họ khao khát một cuộc sống giản dị và bình thường: một đứa trẻ có thể đến trường mà không sợ hãi, một người cao tuổi có thể ngủ yên trong chính ngôi nhà của mình, một người cha và người mẹ có thể làm việc với phẩm giá để mưu sinh.”
Đức Tổng giám mục cho biết vai trò của ngài trong hoàn cảnh này là ở gần người dân, lắng nghe nỗi đau của họ và cầu nguyện cùng họ: “Tôi phải nhắc họ rằng phẩm giá của họ được gìn giữ trước mặt Thiên Chúa và rằng niềm hy vọng Kitô giáo không dựa trên tương quan quyền lực, nhưng trên đức tin vào Chúa của lịch sử, Đấng mong muốn hòa bình cho dân Người.”
Hỗ trợ cho các gia đình Hồi giáo và Kitô giáo
Tại thung lũng Bekaa, nơi phần lớn dân cư là Kitô hữu, theo Đức giám mục Công giáo Maronite địa phương Hanna Rahme, cuộc khủng hoảng đang diễn biến tương tự như cuộc chiến năm 2024. Ngài cho biết các gia đình Hồi giáo và Kitô giáo từ Baalbek một lần nữa tìm nơi trú ẩn tại Deir el-Ahmar. Các trường công và trung tâm của Giáo hội như Trường Thánh Nohra đã được mở cửa để đón các gia đình phải di dời.
Mặc dù nguồn lực vô cùng hạn chế, Đức giám mục Rahme nhấn mạnh rằng Giáo hội sẽ không bỏ rơi những người cần giúp đỡ: “Họ thuộc về chúng tôi; chúng tôi sẽ chăm sóc họ hết khả năng của mình.”
Theo chính phủ Liban, các cuộc không kích đã khiến gần 30.000 người phải rời bỏ nhà cửa và lệnh sơ tán đã được ban hành cho gần 50 ngôi làng ở miền nam đất nước. Các tuyến cao tốc từ miền nam Liban và vùng ngoại ô phía nam Beirut nhanh chóng bị tắc nghẽn vào ngày thứ Hai, khiến hàng nghìn người mắc kẹt nhiều giờ trong các vụ kẹt xe.
Tuy chính phủ đã thiết lập các nơi trú ẩn khẩn cấp công cộng và đường dây nóng, các giám mục Công giáo cho rằng tình hình vẫn bất ổn. Một số giáo phận đã thông báo với tổ chức “Trợ giúp các Giáo hội đau khổ” rằng nếu tình hình tiếp tục leo thang, họ có thể sẽ cần hỗ trợ quốc tế để cung cấp thực phẩm, bộ dụng cụ khẩn cấp và các nhu yếu phẩm cơ bản cho người tị nạn.
Hàng trăm nghìn người có thể sớm phải chạy nạn
Các đối tác dự án của Hội Truyền giáo Giáo hoàng Missio Áo cũng mô tả tình hình tại Liban là vô cùng nghiêm trọng, với các cuộc tấn công bằng tên lửa dữ dội và vô số người tị nạn.
Cha Daniel Corrou, đứng đầu Dịch vụ Dòng Tên trợ giúp tị nạn (Jesuit Refugee Service) và là đối tác dự án của Missio, cùng đội ngũ của mình đang tiếp nhận người tị nạn tại nhà thờ Dòng Tên ở trung tâm Beirut. Cha nói: “Dù vẫn hy vọng, tất cả chúng tôi đều dự đoán đây sẽ là một cuộc xung đột kéo dài - có thể nhiều tuần hoặc nhiều tháng”.
Trong nhiều năm qua, Missio Áo đã hỗ trợ chương trình giáo dục của Dịch vụ Dòng Tên trợ giúp tị nạn tại Liban. Các cơ sở hiện phải tạm thời đóng cửa do các cuộc tấn công. Cha Corrou nói:”Tuy nhiên, chúng tôi vẫn tiếp tục cung cấp hỗ trợ tâm lý - xã hội cho những người dễ tổn thương nhất trong các chương trình thường kỳ”.
Cha cũng đề cập đến hệ quả của những cuộc xung đột kéo dài nhiều năm: “Chúng tôi ý thức được những chấn thương chồng chất mà người dân Liban đã trải qua trong những năm gần đây. Nhiều người hôm nay chia sẻ rằng họ đã kiệt quệ đến mức không thể chịu đựng thêm. Không ai trong chúng ta có thể vượt qua điều này một mình,” Cha Daniel nói. Ông và nhóm của mình dự đoán trong những ngày tới, hàng trăm nghìn người có thể phải di tản trong nước.
Người dân sống trong lo sợ
Tổ chức cứu trợ Jugend Eine Welt (Thanh niên - Một Thế giới) xác nhận trong một thông cáo báo chí hôm thứ Ba, ngày 03 tháng Ba rằng cuộc xung đột hiện tại ở Trung Đông đang ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng đến dân thường.
Nữ tu Lina Abou Naoum, Dòng Con Đức Mẹ Phù Hộ, đối tác dự án của tổ chức tại Liban, cho biết: “May mắn thay, cho đến nay chúng tôi chưa bị tấn công. Cơ sở của chúng tôi hiện là một ốc đảo bình yên và an toàn. Nhưng có thể nghe thấy bom rơi xuống Beirut.”
Nữ tu Naoun là Hiệu trưởng một trường học ở Kahalé, một ngôi làng miền núi thuộc quận Aley, cách Beirut khoảng 13 km. Chị nói: “Tình hình hiện tại dĩ nhiên rất đáng sợ, vì bạn không bao giờ an toàn trước những viên đạn lạc”. Vì lý do an ninh, trường Don Bosco hiện vẫn đóng cửa. “Người dân ở trong nhà. Chúng tôi cố gắng duy trì việc cung cấp thực phẩm và thuốc men thông qua các chiến dịch phân phát”. “Tuy nhiên, một vấn đề lớn là giá lương thực gần đây tăng mạnh. Thêm vào đó là chi phí điện và gas cao hơn. Cuộc sống hiện nay trở nên không thể chi trả đối với nhiều người.”
Nỗi lo sợ giá cả tiếp tục tăng và đồng tiền mất giá đang lan rộng. Theo nữ tu Lina, người dân hầu như không còn hy vọng chiến tranh sớm kết thúc - thay vào đó, họ lo ngại tình hình sẽ tiếp tục leo thang.
Tổ chức Jugend Eine Welt cũng nhận được tin đáng lo ngại từ Hadath Baalbek ở miền đông Liban. Nữ tu Don Bosco Rudaina cho biết nhà hát của trường - nơi an toàn nhất - đã được chuẩn bị làm nơi trú ẩn khẩn cấp. Khoảng 50 gia đình từng trú ẩn tại đây trong các đợt tấn công tên lửa trước đó.
Hiện nay, đang thiếu thực phẩm, nước uống và nhiên liệu sưởi ấm. “Ban đêm nhiệt độ xuống dưới 0 độ. Chúng tôi không có đủ để đáp ứng các nhu cầu thiết yếu hằng ngày.” Tuy vậy, các nữ tu vẫn quyết tâm ở lại và, nếu cần, sẽ tiếp nhận các gia đình gặp khó khăn và những người phải di dời.
Các đối tác dự án Don Bosco của Jugend Eine Welt tại Israel và Bờ Tây cũng bị ảnh hưởng trực tiếp bởi những diễn biến nghiêm trọng. Tại Beit Jala, gần Bethlehem, Burghard Schunkert thuộc tổ chức Lifegate Rehabilitation mô tả tình hình căng thẳng ở Bờ Tây: “Đời sống công cộng gần như tê liệt vì chúng tôi đang hứng chịu hỏa lực tên lửa dữ dội trong khu vực này. Người dân gần như mỗi giờ phải vào hầm trú ẩn. Nếu không có hầm, họ ít nhất cũng tìm nơi trú ẩn dưới tầng hầm nhà mình.”
Việc vận hành một trường mẫu giáo tại Lifegate Rehabilitation Center hiện không khả thi, Schunkert giải thích. “Ngoài đường phố quá nguy hiểm. Việc đến đây quá rủi ro. Vì vậy, chúng tôi đã chuyển sang hình thức chăm sóc trẻ trực tuyến. Do từng trải qua các cuộc xung đột vũ trang trước đây và đại dịch coronavirus, chúng tôi đã có kinh nghiệm với hình thức này.” Tình hình tại Jerusalem cũng căng thẳng. Cha Emanuele thuộc Dòng Don Bosco cho biết mỗi ngày đều có còi báo động không kích và các vụ tấn công bằng tên lửa. “Cuộc sống chỉ còn giới hạn ở những điều thiết yếu nhất. Trường học và hầu hết các hoạt động đều đóng cửa.” Người dân tại Israel và Bờ Tây đang sống trong tình trạng báo động cao. “Chúng tôi cố gắng tiếp tục hỗ trợ mọi người hết khả năng có thể. Trên hết, chúng tôi cầu nguyện để tình trạng này chấm dứt, vì nó thực sự khủng khiếp.”
(Kathpress 3-3-2026)