Tòa Thánh chính thức phạt vạ tuyệt thông Huynh đoàn Thánh Piô X vì tội ly giáo
Chỉ hơn 24 giờ sau lễ tấn phong 4 giám mục được cử hành tại Écône bên Thụy Sĩ, Bộ Giáo lý Đức tin đã công bố Sắc lệnh kèm theo một Bản Ghi chú giải thích, qua đó Bộ chính thức tuyên bố tình trạng ly giáo của Huynh đoàn Linh mục Thánh Piô X và xác nhận vạ tuyệt thông tiền kết (latae sententiae) đối với những người chịu trách nhiệm về việc truyền chức bất hợp pháp, ngày 01 tháng Bảy vừa qua.
G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA
Hai văn kiện mang chữ ký của Đức Hồng y Víctor Manuel Fernández, Tổng trưởng và hai vị Tổng giám mục Tổng thư ký, là Armando Matteo, thuộc Phân bộ đạo lý, và John J. Kennedy, thuộc Phân bộ kỷ luật, đánh dấu sự kết thúc của một tiến trình mà Bộ mô tả là đã trải qua nhiều nỗ lực hòa giải nhưng đều vô ích, “từ thời Đức Thánh Giáo hoàng Phaolô VI” cho đến các cuộc đối thoại gần đây nhất.
Sắc lệnh
Sắc lệnh của Bộ Giáo lý Đức tin viết:
“Mặc dù đã có nhiều lần cảnh cáo gửi đến Bề trên Tổng quyền của Huynh đoàn Linh mục Thánh Piô X, nhưng Giám mục Alfonso de Galarreta, đã thực hiện một hành vi mang bản chất ly giáo qua việc truyền chức giám mục cho bốn linh mục mà không có ủy nhiệm của Đức Giáo hoàng và trái với ý muốn của Đức Giáo hoàng, nên tức khắc đương sự bị mắc các hình phạt được quy định tại điều 1387 và điều 1364, triệt 1 của Bộ Giáo luật.
Vì thế, tôi tuyên bố, với đầy đủ hiệu lực pháp lý, rằng Giám mục Alfonso de Galarreta vừa nói, cũng như những người: Pascal Schreiber, Michael Goldade, Michel Poinsinet de Sivry, và Marc Hanappier, đã đương nhiên mắc vạ tuyệt thông tiền kết (latae sententiae), quyền giải hình phạt dành riêng cho Tòa Thánh.
Tôi cũng tuyên bố rằng Đức giám mục Bernard Fellay, vì đã trực tiếp tham gia cử hành phụng vụ với tư cách người phụ phong, và qua đó công khai tham gia vào hành vi ly giáo, nên cũng mắc vạ tuyệt thông tiền kết (latae sententiae) theo điều 1364, triệt 1 của Bộ Giáo luật hiện hành.
Các giáo sĩ và giáo dân được cảnh cáo không được gia nhập cuộc ly giáo của Huynh đoàn Linh mục Thánh Piô X, vì nếu làm như vậy họ sẽ đương nhiên mắc vạ tuyệt thông tiền kết (latae sententiae).
Ban hành tại trụ sở Bộ Giáo lý Đức tin, ngày 02 tháng Bảy năm 2026.
Hồng y Víctor M. Fernández, Tổng trưởng
Tiếp đến là tên và chữ ký của hai vị Tổng giám mục Tổng thư ký.
Bản Ghi chú Giải thích của Bộ Giáo lý Đức tin
Kèm theo Sắc lệnh trên đây, Đức Hồng y Tổng trưởng và hai vị Tổng giám mục Tổng thư ký đã công bố bản Ghi chú giải thích như sau:
“Từ thời Thánh Giáo hoàng Phaolô VI cho đến các cuộc đối thoại gần đây nhất, được tiến hành tại chính Bộ này, nhiều nỗ lực nhằm đưa những người theo phong trào do Đức giám mục Marcel Lefebvre khởi xướng trở về sự hiệp thông trọn vẹn với Giáo hội Công giáo đều đã không đạt kết quả. Tình trạng này càng trở nên nghiêm trọng hơn do các lễ tấn phong giám mục vừa qua, được cử hành không có ủy nhiệm của Đức Giáo hoàng, trái với ý muốn của Đức Thánh cha, và công khai vi phạm Giáo luật. Vì vậy, trong khi trung thành thi hành nhiệm vụ được giao phó, Bộ Giáo lý Đức tin xét thấy cần phải xác nhận rằng hành vi này đã cấu thành tội ly giáo (delictum schismatis), kéo theo những hậu quả giáo luật đối với các thừa tác viên có chức thánh cũng như các giáo dân liên quan. Thật vậy, như đã được tuyên bố từ năm 1988: “Sự bất tuân này - vốn bao hàm việc trên thực tế khước từ Quyền Tối thượng của Giám mục Rôma - cấu thành một hành vi ly giáo.” (x. Thánh Gioan Phaolô II, Tông thư Ecclesia Dei, số 3).
Về vấn đề này, kể từ nay:
1. Các thừa tác viên có chức thánh thuộc Huynh đoàn Linh mục Thánh Piô X đang ở trong tình trạng ly giáo và vì thế phải được coi là những người ly giáo (x. Ecclesia Dei, số 5c; Hội đồng Tòa Thánh Giải thích các Văn bản Luật pháp, Bản Ghi chú Giải thích về vạ tuyệt thông vì tội ly giáo mà những người theo phong trào của Đức giám mục Marcel Lefebvre mắc phải, ngày 24.08.1996, các số 5-6), và do đó phải chịu vạ tuyệt thông theo quy định của Giáo luật (điều 1364 §1 Bộ Giáo luật).
2. Đối với các tín hữu giáo dân, những người chính thức gia nhập Huynh đoàn Linh mục Thánh Piô X, theo các điều kiện được xác định trong Bản Ghi chú Giải thích năm 1996 của Hội đồng Giáo hoàng về Giải thích các Văn bản Luật pháp (x. cùng tài liệu, số 7), hiện vẫn còn hiệu lực và nay được Bộ này chính thức tiếp nhận, thì cũng phải bị coi là những người ly giáo và đã mắc vạ tuyệt thông.
3. Sau cùng, Dân Thánh của Thiên Chúa được cảnh báo rằng các thừa tác viên có chức thánh của Huynh đoàn Linh mục Thánh Piô X cử hành các bí tích một cách bất hợp pháp (illicitly); đồng thời, bí tích Hòa giải do họ ban và bí tích Hôn phối do họ chứng hôn đều không thành sự (invalid). Giáo hội, như một người mẹ đầy yêu thương, sẽ đón nhận với tình yêu chân thành và sự quan tâm ân cần tất cả những ai mong muốn trở về sự hiệp thông trọn vẹn.
Các Sứ thần Tòa Thánh sẽ quy định các thủ tục mà các Đấng Bản quyền có thể áp dụng trong từng trường hợp cụ thể.
Sau cùng, mọi tín hữu được tha thiết khuyến khích hãy kiên vững trong sự hiệp thông với Đức Giáo hoàng, với các giám mục hiệp thông với ngài, và với toàn thể Giáo hội (x. Lumen Gentium, số 22; điều 751 Bộ Giáo luật), đồng thời tránh tham dự các cử hành phụng vụ cũng như các hoạt động do Huynh đoàn Linh mục Thánh Piô X nói trên tổ chức.