Hội đồng Giám mục Hoa Kỳ phê bình việc chấm dứt hiệp ước giới hạn đầu đạn hạt nhân được ký kết năm 2010 là “không thể chấp nhận được”

Hội đồng Giám mục Công giáo Hoa Kỳ đã lên tiếng nghiêm khắc phê bình việc sắp hết hiệu lực của hiệp ước song phương cuối cùng còn tồn tại về vũ khí hạt nhân giữa Hoa Kỳ - Nga, và hiệp định này không được gia hạn.

Phúc Nhạc | RVA

Hôm mùng 03 tháng Hai vừa qua, Chủ tịch Hội đồng Giám mục Hoa Kỳ, Đức Tổng giám mục Paul Coakley, tuyên bố rằng trong bối cảnh căng thẳng toàn cầu ngày càng gia tăng, đặc biệt là cuộc chiến tàn khốc tại Ucraina, việc chấm dứt cái gọi là Hiệp ước New START là “hoàn toàn không thể chấp nhận được”!

Hiệp ước được ký năm 2010 giới hạn số lượng vũ khí hạt nhân chiến lược sẵn sàng sử dụng của mỗi bên ở mức 1.550 đầu đạn, đồng thời quy định các cơ chế kiểm tra lẫn nhau và trao đổi thông tin. Thỏa thuận ban đầu có thời hạn mười năm và gần đây đã được gia hạn đến ngày 04 tháng Hai năm 2026. Hiện nay, khả năng gia hạn thêm hoặc ký kết một hiệp ước kế tiếp được xem là rất khó xảy ra.

Các chuyên gia an ninh cảnh báo rằng với việc New START hết hiệu lực, lần đầu tiên sau hơn 50 năm sẽ không còn bất kỳ giới hạn mang tính hiệp ước nào đối với kho vũ khí hạt nhân của hai quốc gia này, vốn cùng nhau sở hữu khoảng 90% vũ khí hạt nhân trên toàn thế giới. Cựu trưởng đoàn đàm phán kiểm soát vũ khí của Hoa Kỳ, bà Lynn Rusten, nói đến nguy cơ của một “cuộc chạy đua hạt nhân không bị kiềm chế” và rủi ro gia tăng của một cuộc chiến tranh hạt nhân.

Cuộc tranh luận càng trở nên gay gắt hơn sau quyết định gần đây của “Bản tin của các nhà khoa học nguyên tử” (Bulletin of the Atomic Scientists) khi đặt chiếc “đồng hồ tận thế” mang tính biểu tượng ở mức 85 giây trước nửa đêm. Các nhà khoa học cho biết những lý do bao gồm các mối đe dọa hạt nhân ngày càng tăng, các công nghệ quân sự mới như trí tuệ nhân tạo, các rủi ro sinh học, cũng như cuộc khủng hoảng khí hậu đang tiếp diễn.

Sự hậu thuẫn của Đức Giáo hoàng Lêô XIV

Trong thông cáo, Tổng giám mục Coakley cũng trưng dẫn các phát biểu gần đây của Đức Giáo hoàng Lêô XIV, người đã nhiều lần kêu gọi gia hạn Hiệp ước New START và cảnh báo về một làn sóng chạy đua vũ trang mới. Đức Giáo hoàng đặc biệt nhấn mạnh nguy cơ các hệ thống vũ khí mới ngày càng dựa trên trí tuệ nhân tạo. Ngoài ra, Đức Tổng giám mục Coakley cũng nhắc lại định hướng căn bản của Giáo hội về một tiến trình giải trừ quân bị toàn diện, không dựa trên răn đe mà trên sự tin cậy lẫn nhau.

Chủ tịch Hội đồng Giám mục Hoa Kỳ tha thiết kêu gọi các nhà lãnh đạo chính trị tiếp tục các cuộc đàm phán ngoại giao và ít nhất là duy trì những giới hạn hiện có. Ngài nhấn mạnh rằng các xung đột quốc tế không được dùng làm cái cớ cho việc đình trệ ngoại giao, mà trái lại phải dẫn đến đối thoại nhiều hơn.

Ngoài ra, Tổng giám mục Coakley còn kêu gọi các tín hữu và những người thiện chí trên toàn thế giới cầu nguyện cho hòa bình và giải trừ quân bị. Ngài nhấn mạnh: chỉ thông qua những quyết định chính trị can đảm và sự hợp tác quốc tế, một nền hòa bình bền vững và công bằng mới có thể đạt được.

(KNA 4-2-2026)