Đức Hồng y Müller bác bỏ cáo buộc của Huynh đoàn Thánh Piô X
Đức Hồng y Gerhard Müller, nguyên Tổng trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, đã bác bỏ những cáo buộc của Huynh đoàn Thánh Piô X, quy trách nhiệm cho ngài về sự đổ vỡ của các cuộc đối thoại trước đây giữa huynh đoàn và Tòa Thánh.
Phúc Nhạc | RVA
Trong thư gửi cho Đức Hồng y Victor Fernandez, đương kim Tổng trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, công bố hôm 18 tháng Hai vừa qua, để khước từ việc tiếp tục đối thoại với Tòa Thánh và tiếp tục chủ đích tự ý truyền chức cho các giám mục mới, ngày 01 tháng Bảy tới đây, dù không sự ưng thuận của Đức Thánh cha, linh mục Bề trên Tổng quyền của Huynh đoàn này cùng với Hội đồng Cố vấn cũng quy trách cho Đức Hồng y Müller đã làm hỏng cuộc đối thoại với Tòa Thánh, đồng thời biện mình cho việc làm bằng cách nêu lên nhu cầu cấp thiết về mục vụ, “vì phần rỗi của các linh hồn”.
Trong bài phản bác được công bố hôm 21 tháng Hai vừa rồi, bằng nhiều ngôn ngữ, Đức Hồng y Müller bác bỏ “sự quy kết trách nhiệm” cho ngài như vừa nói và nhấn mạnh rằng điều đang bị đe dọa là “thiện ích tối thượng của sự hiệp nhất Giáo hội Công giáo”.
Đức Hồng y khẳng định việc Huynh đoàn thánh Piô X quyết định phong thêm giám mục để tiếp tục hoạt động hoàn toàn độc lập với Hàng giáo phẩm Công giáo mang tính ly giáo rõ ràng. “Không một người Công giáo chân chính nào có thể viện dẫn lương tâm để tách mình khỏi thẩm quyền chính thức của Đức Giáo hoàng về sự hiệp nhất hữu hình của Giáo hội bí tích, nhằm thiết lập một cơ cấu Giáo hội không hiệp thông trọn vẹn với Đức Giáo hoàng, dưới hình thức một “Giáo hội khẩn cấp”. Một thái độ ly giáo như vậy không thể dựa vào tình trạng khẩn cấp”.
Bề trên Tổng quyền Huynh đoàn này là cha Davide Paglierani, nhiều lần viện dẫn lương tâm trước mặt Thiên Chúa để biện minh cho việc phong thêm giám mục. Tuy nhiên, theo Đức Hồng y Müller, giải pháp duy nhất phù hợp lương tâm là Huynh đoàn phải nhìn nhận Đức Thánh cha - hiện nay là Đức Lêô XIV - không chỉ trên lý thuyết nhưng cả trong thực hành như vị Giáo hoàng hợp pháp và phục tùng Huấn quyền quyền tối thượng của ngài.
Đức Hồng y Müller, người Đức, năm nay 79 tuổi (1947) nhắc lại giáo huấn của Công đồng Vatican I rằng mọi mục tử và tín hữu, bất kể nghi lễ hay phẩm trật, đều buộc phải vâng phục Đức Giáo hoàng. Không có “tình trạng khẩn cấp” hay nguyên tắc “phần rỗi các linh hồn” nào miễn trừ bổn phận ấy.
Về Công đồng Chung Vatican II, Đức Hồng y Müller nêu rõ lập trường không cứng nhắc: những gì không liên quan đến tín lý buộc tin về đức tin và luân lý thì vẫn có thể được thảo luận thần học tự do. Các văn kiện huấn quyền phải được giải thích theo các cấp độ xác tín thần học, chứ không thể coi mọi văn kiện như tín điều bất khả tranh luận.
Đức Hồng y cũng tiết lộ một giải pháp hợp thức hóa quy chế giáo luật cho Huynh đoàn Thánh Piô X, chẳng hạn trao cho vị Giám quản của họ quyền tài phán thông thường, trực thuộc trực tiếp Đức Giáo hoàng. Tuy nhiên, Huynh đoàn không chấp nhận đề nghị này.
Dù vậy, Đức Hồng y Müller cũng thừa nhận rằng các cuộc ly giáo thường nảy sinh trong bối cảnh những thiếu sót nơi thẩm quyền hợp pháp và các tình huống căng thẳng thực sự. Ngài phê phán các lạm dụng phụng vụ, những phát biểu thần học thiếu thận trọng, cũng như việc áp dụng thiếu xứng hợp Tự sắc Traditionis Custodes, Người gìn giữ truyền thống, do Đức Giáo hoàng Phanxicô ban hành, hạn chế việc cử hành thánh lễ theo nghi thức tiền Công đồng chung Vatican II.
Đức Hồng y Müller nhấn mạnh rằng giải pháp không phải là rời bỏ Giáo hội, nhưng ở lại trong Giáo hội, như lịch sử cho thấy: các lạc giáo từ Ariô đến hiện đại đã được vượt qua nhờ những người trung thành ở lại bên cạnh Đức Giáo hoàng, trong xác tín rằng Giáo hội không thể bị đánh bại, dù bởi tấn công bên ngoài hay hỗn loạn nội bộ.
(Nuova bussola quotidiana 21-2-2026)