Đại diện Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc tuyên bố: Không thể tiếp tục trì hoãn việc giải trừ quân bị

Giải trừ quân bị không thể tiếp tục bị trì hoãn. Đức Tổng giám mục Christophe Z. El Kassis, Quan sát viên thường trực của Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc ở New York, đã một lần nữa khẳng định lập trường này hôm 14 tháng Mười vừa qua.

Phúc Nhạc | RVA

Đức Tổng giám mục nói lên lập trường này của Tòa Thánh trong khuôn khổ Đại Hội đồng thứ 81 của Liên Hiệp Quốc, đồng thời đề xuất những định hướng cơ bản nhằm tìm cách xóa bỏ nạn đói trên thế giới.

Tái vũ trang không bảo đảm hòa bình

Đức Tổng giám mục El Kassis nói: “Trong bối cảnh lịch sử hiện nay, giữa lúc “các cuộc xung đột và chia rẽ đang đầu độc các mối quan hệ quốc tế” khiến “lòng tin và đối thoại ngày càng suy yếu”, việc giải trừ quân bị đang phải đối mặt với những sức ép ngày càng lớn. Theo vị Đại diện Tòa Thánh, việc chạy đua tái vũ trang không thể tạo nên nền tảng bền vững cho hòa bình, vì nó làm suy giảm các nguồn lực dành cho sự phát triển toàn diện của con người. Vấn đề đáng lo ngại là những người dễ bị tổn thương nhất lại phải gánh chịu những hậu quả nghiêm trọng nhất của các cuộc xung đột.

Đức Tổng giám mục nói thêm rằng: “Chúng ta cần chống lại cám dỗ chấp nhận chiến tranh như một điều không thể tránh khỏi, hoặc coi việc tái vũ trang là điều kiện tiên quyết để duy trì hòa bình; đồng thời, cũng phải chống lại cám dỗ cho rằng không tồn tại bất kỳ giải pháp thay thế nào cho chiến tranh”. Ngài cũng nhắc lại lời kêu gọi của Đức Lêô XIV, thúc giục mọi người thực hiện những “nỗ lực sáng tạo” để thúc đẩy hòa bình.

Đức Tổng giám mục El Kassis đã chuyển lời kêu gọi của Tòa Thánh về việc xây dựng một văn kiện có tính ràng buộc pháp lý, trong đó xác lập những lệnh cấm rõ ràng đối với các hệ thống vũ khí sát thương tự động (LAWS), điều chỉnh việc phát triển và sử dụng trí tuệ nhân tạo, đồng thời bảo đảm trách nhiệm giải trình và sự bảo vệ vững chắc cho dân thường cũng như những cơ sở hạ tầng thiết yếu đối với sự sống của họ.

Ngài tái khẳng định rằng tiến bộ công nghệ phải luôn phục vụ con người và công ích, chứ “không bao giờ được làm suy giảm trách nhiệm luân lý gắn liền với những quyết định liên quan đến sự sống con người”.

Giải trừ quân bị không thể tiếp tục bị trì hoãn

Tòa Thánh cũng kêu gọi các quốc gia tôn trọng những cam kết quốc tế hiện có, đặc biệt là việc tái thúc đẩy thực thi Điều VI của Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT).

Trong bài phát biểu tại cuộc tranh luận ở Liên Hiệp Quốc, Đức Tổng giám mục El Kassis bày tỏ sự ủng hộ của Tòa Thánh đối với Hiệp ước Cấm vũ khí hạt nhân (TPNW), coi đây là một công cụ bổ sung nhằm giúp thực hiện những nghĩa vụ nói trên.

Một ưu tiên cấp bách khác là thúc đẩy Hiệp ước Cấm thử hạt nhân toàn diện (CTBT) có hiệu lực, trong bối cảnh đã 30 năm trôi qua kể từ khi hiệp ước được thông qua.

Đại diện Tòa Thánh đồng thời lưu ý đến những hậu quả tàn khốc của các loại vũ khí thông thường, chẳng hạn như mìn. Việc sử dụng những loại vũ khí này đặt dân thường trước một “gánh nặng không thể chịu đựng nổi”. Liên quan đến xu hướng quân sự hóa không gian ngày càng gia tăng, Tòa Thánh khuyến khích các nỗ lực mới nhằm ngăn chặn tình trạng này. “Giải trừ quân bị không phải là một khát vọng trừu tượng. Chúng ta không thể trì hoãn việc đó để chờ đợi những hoàn cảnh thuận lợi hơn”.

Cần thêm nguồn lực để xóa bỏ nghèo đói và tình trạng mất an ninh lương thực

Trong một cuộc thảo luận khác, cũng tại Liên Hiệp Quốc, Quan sát viên của Tòa Thánh nhấn mạnh rằng việc xóa bỏ nghèo đói - nguyên nhân dẫn đến nạn đói và suy dinh dưỡng - phải tiếp tục là trọng tâm trong những nỗ lực chung nhằm đạt được sự phát triển bền vững. Đức Tổng giám mục nêu bật một nghịch lý căn bản, đó là mặc dù thế giới sản xuất đủ lương thực để nuôi sống tất cả mọi người, nạn đói và suy dinh dưỡng vẫn là thực tế hằng ngày đối với quá nhiều người. Vì thế, giải pháp không chỉ nằm ở việc tăng sản lượng lương thực. Điều cần thiết hơn là giải quyết tận gốc những trở ngại khiến người dân không thể tiếp cận nguồn thực phẩm đầy đủ, có giá cả phù hợp và bảo đảm dinh dưỡng.

Các cuộc xung đột, những biến đổi khí hậu, các cơ cấu kinh tế bất công và cơ sở hạ tầng yếu kém đều là những yếu tố cản trở khả năng tiếp cận lương thực, đặc biệt đối với các hộ nông dân sản xuất nhỏ. Vì thế, Đức Tổng giám mục El Kassis nhấn mạnh rằng “Điều thiết yếu là cộng đồng quốc tế phải đặt phẩm giá con người vào trung tâm mọi hoạt động của mình”. Điều đó đòi hỏi phải chuyển những quyết tâm xóa bỏ nghèo đói và bảo đảm an ninh lương thực thành ý chí chính trị cụ thể, đồng thời phân bổ những nguồn lực cần thiết để tiếp cận và hỗ trợ những người đang cần được giúp đỡ nhất.

(Vatican News 15-10-2026)