Phút Cầu Nguyện, Thứ Bảy 23/05/2026: Xin Chúa Thánh Thần ơn thông minh để biết phân định

1Chớ huênh hoang tự đắc về ngày mai,

vì hôm nay sẽ xảy ra chuyện gì, con đâu biết được.

2Hãy để kẻ xa người lạ ngợi khen con,

đừng có hé môi khen ngợi chính mình.

…

6Bạn bè làm thương tổn, bạn bè vẫn chân thành,

kẻ thù có ôm hôn, kẻ thù cũng giả dối.

…

9Dầu và hương thơm làm phấn khởi lòng người,

tình bạn ngọt ngào giúp tinh thần thêm vững mạnh.

10Bạn của con hay bạn của cha con, đừng nỡ bỏ rơi họ.

Gặp ngày khốn quẫn, đừng đến nhà anh em con,

vì anh em xa không bằng láng giềng gần.

…

17Sắt bén nhờ sắt,

con người nên sắc bén nhờ bạn bè.

18Giữ cây vả thì được ăn trái vả,

bảo vệ thầy ắt sẽ được kính yêu.

19Nước phản chiếu khuôn mặt,

tâm tư phản ánh con người.

20Âm ty, âm phủ không bao giờ đầy,

cặp mắt con người chẳng bao giờ thoả.

21Lò thử vàng, nồi thử bạc,

tiếng khen cho thấy giá trị con người.

…

Lời mời gọi “mỗi Kitô hữu là một môn đệ thừa sai” của Hội đồng Giám mục Việt Nam đặt ra một đòi hỏi căn cốt về sự hiện diện dấn thân của người tín hữu giữa lòng đời. Trong hành trình rao giảng Tin Mừng, người môn đệ rất cần đến ơn thông minh của Chúa Thánh Thần. Dựa trên những chỉ dẫn của sách Châm ngôn chương 27, người môn đệ thừa sai nhận ra rằng: chỉ khi có ơn thông minh do Chúa Thánh Thần ban, họ mới có được khả năng phân định sâu sắc để làm chủ thời gian, thấu suốt lòng người và giữ gìn lòng trung thành trong sứ mạng.

Sách Châm ngôn đưa ra lời cảnh tỉnh nghiêm khắc:

“Chớ huênh hoang tự đắc về ngày mai,

vì hôm nay sẽ xảy ra chuyện gì, con đâu biết được”

(Cn 27,1).

Người môn đệ thừa sai nếu thiếu đi ơn thông minh để phân định sẽ dễ lập các chương trình mục vụ dựa trên sự tự mãn. Ngược lại, khi được Chúa Thánh Thần soi sáng, họ thấu hiểu sâu sắc tính chất giới hạn của thụ tạo và sự bấp bênh của thời gian. Ơn thông minh giúp họ phân định rằng mọi cơ hội phục vụ đều là quà tặng của giây phút hiện tại.

“Hãy để kẻ xa người lạ ngợi khen con,

đừng có hé môi khen ngợi chính mình”

(Cn 27,2).

Người môn đệ thừa sai hiểu rằng vinh quang của sứ mạng thuộc về Thiên Chúa, và việc ẩn mình sau danh Chúa chính là dấu chỉ của một trí tuệ đã được Thần Khí biến đổi.

Sứ mạng truyền giáo luôn cần đến những cộng sự, sách Châm ngôn đưa ra một thước đo mang tính phân định rất cao:

“Bạn bè làm thương tổn, bạn bè vẫn chân thành,

 kẻ thù có ôm hôn, kẻ thù cũng giả dối”

(Cn 27,6).

Khi xin Chúa Thánh Thần ơn thông minh, người thừa sai nhận được khả năng thấu thị tâm can. Ơn phân định giúp họ nhận ra và gìn giữ thứ tình bạn ngọt ngào giống như “dầu và hương thơm làm phấn khởi lòng người” (Cn 27,9), đồng thời biết trung thành với những mối thâm giao keo sơn: “Bạn của con hay bạn của cha con, đừng nỡ bỏ rơi họ” (Cn 27,10). Sự khôn khéo nhìn người này giúp kiến tạo nên những cộng đoàn thừa sai hiệp nhất, vững chãi trước nghịch cảnh theo tinh thần “anh em xa không bằng láng giềng gần.”

Người môn đệ thừa sai không sống và làm việc đơn độc. Tiến trình dấn thân đòi hỏi họ phải liên tục tương tác với tha nhân, và chính đời sống chung đôi khi mang lại những va chạm, thử thách. Sách Châm ngôn đúc kết một quy luật nhân bản sâu sắc:

“Sắt bén nhờ sắt,

con người nên sắc bén nhờ bạn bè”

(Cn 27,17).

Nhờ có ơn thông minh để phân định, người môn đệ thấu hiểu rằng Thiên Chúa đang dùng chính những người anh em xung quanh như những thanh sắt để mài giũa những góc cạnh thô ráp, kiêu ngạo của bản ngã họ. Ơn phân định giúp họ nhận ra giá trị của sự vâng phục và lòng trung thành:

“Giữ cây vả thì được ăn trái vả,

bảo vệ thầy ắt sẽ được kính yêu”

(Cn 27,18).

 Với ơn thông minh, người môn đệ hiểu rằng “nước phản chiếu khuôn mặt, tâm tư phản ánh con người” (Cn 27,19). Họ lo liệu giữ cho tâm tư mình trong sạch, để từ chiều sâu nội tâm ấy, cuộc đời họ phản chiếu chính dung mạo yêu thương của Đức Kitô cho thế giới.

Cuối cùng, sách Châm ngôn cảnh báo:

“Âm ty, âm phủ không bao giờ đầy,

cặp mắt con người chẳng bao giờ thoả”

(Cn 27,20).

Ơn thông minh hoạt động như một thứ ánh sáng nội tâm giúp người môn đệ nhìn thấy hậu quả tàn khốc của việc buông thả theo dục vọng của đôi mắt. Đồng thời, ơn này mang lại sự tỉnh táo cực kỳ khôn ngoan trước áp lực của miệng đời:

“Lò thử vàng, nồi thử bạc,

tiếng khen cho thấy giá trị con người”

(Cn 27,21).

Người môn đệ thừa sai được Thần Khí soi sáng sẽ phân định được rằng tiếng khen của người đời là một cuộc trắc nghiệm khắt khe đối với đức khiêm nhường. Khi vượt qua cuộc sát hạch của “tiếng khen” nhờ ơn phân định, người môn đệ trở nên tinh tuyền như vàng và bạc đã qua thử lửa.

Qua những huấn dụ mang tính thực hành cao của sách Châm ngôn, chúng ta thấy rõ rằng nếu thiếu đi khả năng phân định, chúng ta sẽ dễ dàng lạc lối trước những biến động của cuộc sống và lòng người. Vì thế, việc khẩn cầu Chúa Thánh Thần ban ơn thông minh để biết phân định là điều tối quan trọng.

Lạy Chúa Thánh Thần là Nguồn Sáng chân thật và là Đấng mở mang trí tuệ, con khẩn thiết nài xin Ngài ban cho các môn đệ thừa sai chúng con ơn thông minh. Xin soi sáng tâm trí con để con biết phân định tính chất bấp bênh của ngày mai, thoát khỏi thói huênh hoang tự đắc mà luôn sống phó thác vào sự quan phòng của Chúa. Ước gì dưới sự hướng dẫn của Ngài, con luôn chọn bước đi theo thánh ý Chúa với một tinh thần khiêm hạ sâu xa. Amen. 

Minh Thanh