Một vị thầy dẫn các học trò của mình đi trải nghiệm ở trong khu rừng nhỏ. Thấy có mấy chú khỉ nhảy nhót liên tục trên cành cây, ông liền lấy một quả bầu, khoét một lỗ nhỏ trong ruột và cho xôi ngọt vào rồi treo lên cành cây. Chú khỉ nghe mùi xôi thơm phức, đây thực là món khoái khẩu, khỉ ta liền nhảy tới thò tay vào quả bầu định lấy nắm xôi ăn. Nhưng nó la ré lên vì không thể rút tay ra được. Cuối cùng nó không lấy được xôi mà còn bị các con thú dữ khác rượt đuổi ăn thịt. Vị thầy liền hỏi: - Này các học trò, con khỉ bị thiệt hại vì điều gì vậy? Các học trò lần lượt trả lời: - Thưa thầy, con khỉ chết vì trái bầu và vì nắm xôi ạ. Bấy giờ người thầy mới nhẹ nhàng đáp: - Nguyên nhân chính yếu dẫn đến cái chết của con khỉ là do lòng tham. (x. Richard McLean, Ngụ Ngôn Thiền, Viên Thể dịch)
Quý vị và các bạn thân mến,
Tham lam là gốc rễ của tội lỗi, nó khiến con mắt lương tri ta như bị che mờ dẫn đến những hành vi sai trái. Người ta không chỉ tham lam của cải vật chất mà còn tham quyền lợi, danh vọng, địa vị. Vì tham lam, người ta sẵn sàng làm điều xấu để chiếm hữu cho được nhiều của cải vật chất, sẵn sàng bán rẻ nhân phẩm và lương tâm, sẵn sàng sát hại người khác, chà đạp lên các giá trị đạo đức. Vì tham lam, người giàu chiếm đoạt của người nghèo, các quốc gia lớn xâm chiếm thống trị các nước nhỏ. Kiểu tham lam nào cũng đáng trách vì nó gây ra biết bao bất công trong xã hội.
Tham lam như một yếu tố nằm trong bản chất con người. Lòng tham của con người như thùng không đáy, nó không bao giờ dừng lại nếu không được giáo dục và tập luyện. Tham lam là nguyên nhân của mọi sự gian dối. Nó như một chứng bệnh thời đại đang thấm nhiễm từ trong gia đình, trường học cho đến xã hội khiến người ta không còn phân biệt đâu là sự thật giữa muôn vàn điều dối trá. Thay vì dạy người ta sống thật thà liêm chính, xã hội hôm nay đã để cho thói tham lam điều khiển khiến người ta hành động trái với lương tâm. Người ta đầu độc từ thực phẩm cho đến suy nghĩ. Lời Chúa như một khuôn mẫu giúp con người phân định lại các giá trị sống. Để làm chủ thói tham lam, ta tập sống từ bỏ, chia sẻ cho tha nhân những gì có thể. “Hãy theo lệnh Đấng Tối Cao mà sử dụng của cải, việc đó còn ích lợi cho con hơn cả vàng. Rộng tay bố thí là con chất đầy kho lẫm, và con sẽ thoát mọi nỗi gian nguy. Của bố thí sẽ nên vũ khí giúp con chống địch thù, lợi hại hơn cả khiên dầy giáo nhọn” (Hc 29,11-13).
Đức Giêsu còn dạy chúng ta cách phân biệt giữa bản chất và biểu hiện, “Cây mà tốt thì quả cũng tốt; cây mà sâu thì quả cũng sâu, vì xem quả thì biết cây” (Mt 12,33). Loài rắn độc thì sẽ phun ra nọc độc gây hại. Phải rèn luyện từ suy nghĩ đến lời nói. Những người tốt lành thì nói những lời chân thật ngay thẳng, họ rút ra từ kho tàng lòng họ những điều cao quý, còn kẻ tham lam dối trá chỉ nghĩ đến lợi ích cá nhân. Để tránh thói tham lam, chúng ta cần phải học tiết chế những tham vọng và những ham muốn thấp hèn. Hãy tập sống vui với những gì mình đang có, vì tất cả là do ân huệ và lòng thương xót của Thiên Chúa.
Thiên Chúa không phải là một quan tòa hay kết án nhưng là người cha giàu lòng nhân hậu. Ở nơi Người không hề có án phạt mà chỉ có sự tha thứ, nếu như Người chấp tội thì chúng ta chẳng còn con đường sống. Tác giả thánh vịnh đã cảm nhận sâu sắc về lòng quảng đại của Thiên Chúa đối với những tội nhân đang đắm chìm trong vực thẳm tội lỗi: “Từ vực thẳm con kêu lên Ngài, lạy Chúa, muôn lạy Chúa xin Ngài nghe tiếng con. Dám xin Ngài lắng tai để ý, nghe lời con tha thiết nguyện cầu. Ôi lạy Chúa, nếu như Ngài chấp tội, nào có ai đứng vững được chăng? Nhưng Chúa vẫn rộng lòng tha thứ, để chúng con biết kính sợ Ngài” (Tv 129,1-4).
Tất cả chúng ta đều đang sống trong thế gian với vực thẳm của tham lam ích kỷ, của tội lỗi và sự chết. Hãy hướng lòng lên Chúa là nguồn mọi điều thiện hảo để chúng ta tìm thấy con đường giải thoát. Chúng ta đang bị giam hãm trong muôn vàn điều xấu và bất công trong xã hội, bị vây bủa bởi nhiều nỗi lo sợ. Hãy để cho Lời Chúa dẫn dắt, chúng ta sẽ không sợ bị lầm đường lạc lối.
Lạy Chúa, xin tẩy rửa tâm hồn chúng con khỏi thói tham lam ích kỷ, để chúng con biết chia sẻ cảm thông với mọi người. Xin cho chúng con biết dùng tiền bạc và những khả năng Chúa ban để mưu cầu hạnh phúc cho người khác và để mua lấy hạnh phúc Nước Trời. Amen.
Phương Anh
Trực tiếp
