Đức Tổng giám mục Giáo phận Seoul kêu gọi xây dựng một Giáo hội biết lắng nghe và có trách nhiệm giải trình

Hôm mùng 01 tháng Chín vừa qua, Đức cha Phêrô Trịnh Thuần Trạch, OCD, (Chung Soon-taek), Tổng giám mục Giáo phận Seoul (Hán Thành), Hàn Quốc, cổ võ xây dựng một Giáo hội biết lắng nghe và có trách nhiệm giải trình.

G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA

Ngài bày tỏ lập trường trên đây trong thánh lễ ngày 01 tháng Chín vừa qua, kết thúc này họp đầu tiên của các thành viên các nhóm Thượng Hội đồng cấp quốc gia châu Á, nhóm trong ba ngày tại Trung tâm Đào tạo Mục vụ Baan Phu Waan ở Bangkok. Trong sổ các tham dự viên cũng có các đại biểu đến từ Việt Nam.

Đồng tế với Đức Tổng giám mục, có Đức Hồng y Pablo Virgilio David, người Philippines, Phó Chủ tịch Liên Hội đồng Giám mục Á châu (FABC), Đức Giám mục Phụ tá Giáo phận Yangon thủ đô Myanmar, cùng các linh mục khác.

Đức Tổng giám mục Giáo phận Hán Thành khẳng định rằng con đường hiệp hành phải vượt ra khỏi các văn kiện và trở thành một cuộc đổi mới các mối tương quan, cách thức ra quyết định và sứ mạng, Hiệp hành có nghĩa là toàn thể Dân Chúa cùng nhau lên đường và cộng tác dưới sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần. Mặc dù Thượng Hội đồng Giám mục bắt đầu từ năm 2021 đã đạt được một giai đoạn quan trọng với việc công bố Văn kiện Chung kết vào năm 2024, nhưng Đức Tổng giám mục nhấn mạnh rằng chính hành trình hiệp hành vẫn chưa kết thúc.

Ngài nói: “Một Thượng Hội đồng không thể kết thúc bằng một văn kiện”. Đúng hơn, Thượng Hội đồng phải dẫn đến một cuộc đổi mới các mối tương quan, thái độ, lời nói và đời sống của Giáo hội.

Đức Tổng giám mục nêu ra 4 lĩnh vực có thể giúp Giáo hội sống tinh thần hiệp hành trong giai đoạn thực hiện hiện nay:

Thứ nhất, tính hiệp hành đòi hỏi sự hoán cải trong các mối tương quan và thái độ. Tổng giám mục Chung nói rằng sự hoán cải không nên chỉ được hiểu là một sự thay đổi đức tin của cá nhân. Sự hoán cải còn phải biến đổi cách con người tương quan với nhau, cách Giáo hội thực thi việc quản trị và cách thức các quyết định được đưa ra. Ngài nói Giáo hội có quyền bính chính đáng và những thừa tác vụ khác nhau, nhưng cách tiếp cận hiệp hành mời gọi mọi người tôn trọng và lắng nghe nhau, đồng thời cùng nhau phân định dưới sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần.

Một cách diễn tả đẹp đẽ về một Giáo hội hiệp hành là một Giáo hội lắng nghe trước khi đưa ra quyết định, tìm cách thấu hiểu trước khi phán xét, và cùng nhau cầu nguyện, phân định trước khi đi đến một quyết định”.

Thứ hai, Đức Tổng giám mục nhấn mạnh việc học “Đối thoại trong Thánh Thần” thông qua việc thực sự lắng nghe. Người ta thường chuẩn bị câu trả lời hoặc lập luận phản biện trong khi người khác vẫn đang nói. Tuy nhiên, việc lắng nghe theo tinh thần hiệp hành đòi hỏi sự cởi mở để nghe xem Chúa Thánh Thần có thể đang nói gì qua một người khác. Mục đích không phải là áp đặt quan điểm của mình hay đánh bại người khác trong cuộc thảo luận, mà là cùng nhau tìm kiếm thánh ý Thiên Chúa.

Thứ ba, Đức Tổng giám mục Chung kêu gọi xây dựng một nền văn hóa minh bạch và trách nhiệm giải trình. Các quyết định cần đi kèm với lời giải thích về lý do tại sao chúng được đưa ra và chúng đã được hình thành như thế nào. Ngài cảnh báo rằng nếu không có sự cởi mở như vậy, những hiểu lầm có thể phát triển thành sự mất lòng tin và cuối cùng làm suy yếu sự hiệp thông trong Giáo hội. Ngài nói rằng sự kiên nhẫn, lòng nhân hậu và sự sẵn lòng giải thích các quyết định có thể giúp xây dựng niềm tin đích thực giữa các giám mục, linh mục và giáo dân.

Sau cùng, Đức Tổng giám mục nhấn mạnh rằng tính hiệp hành phải dẫn đến sứ mạng. Lắng nghe và phân định không chỉ đơn thuần là những phương thế để cải thiện các mối tương quan trong Giáo hội. Chúng nhằm giúp Giáo hội loan báo Tin mừng. Ngài nói, một Giáo hội hiệp hành cũng phải lắng nghe những người ở bên ngoài các cơ cấu của chính mình, đặc biệt là “những người cô đơn, những người bị tổn thương và những người đã rời bỏ Giáo hội”, đồng thời mang đến cho họ niềm vui của Tin mừng.

“Một Giáo hội hiệp hành là một Giáo hội cùng nhau làm việc, nhưng cũng là một Giáo hội cùng nhau lên đường đi ra với thế giới”.

Đức Tổng giám mục Trịnh Thuần Trạch khuyến khích các tham dự viên bắt đầu bằng những thay đổi nhỏ: lắng nghe cho đến khi người khác nói xong, tránh phán xét ngay lập tức khi có những ý kiến khác biệt, và lắng nghe cẩn thận trước khi đưa ra quyết định.

Khi ngày đầu tiên của cuộc họp các nhóm Thượng Hội đồng châu Á kết thúc, Đức Tổng giám mục mời gọi các tham dự viên cầu xin ơn bỏ lại những cách thức cũ và trở thành những môn đệ được đổi mới, biết lắng nghe, phân định và cùng nhau làm việc trong Chúa Thánh Thần vì sứ mạng của Giáo hội.

(RVA 1-9-2026)