Thứ Bảy, ngày 23 tháng Năm năm 2026 này, Đức Thánh cha Lêô XIV sẽ đến thăm Acerra, cách Vatican 220 cây số về hướng đông nam, vùng đất bị thương tổn vì nạn “mafia” môi trường gây thiệt hại cho dân chúng từ nhiều thập niên qua, được gọi là “Terre dei Fuochi”, “đất lửa”.
Phúc Nhạc | RVA
Ngài sẽ đến bằng trực thăng tại sân vận động Arcoleo, lúc 8 giờ 45 và được Đức giám mục sở tại Antonio Di Donna đón tiếp.
Lúc 9 giờ 15, tại nhà thờ chính tòa, trước sự hiện diện của các giám mục miền Campania, hàng giáo sĩ, tu sĩ và các gia đình có người thân là nạn nhân của ô nhiễm môi trường, Đức giám mục giáo phận sẽ chào mừng Đức Thánh cha, sau đó ngài sẽ lên tiếng phát biểu.
Đến 10 giờ 30, tại Quảng trường Calipari, Đức Thánh cha Lêô XIV sẽ gặp gỡ các thị trưởng và tín hữu đến từ nhiều thành phố thuộc vùng “Terra dei Fuochi”. Ông Tito d’Errico, Thị trưởng thành Acerra có khoảng 56.000 dân cư, sẽ phát biểu chào mừng trước khi Đức Giáo hoàng đọc bài diễn văn thứ hai. Ngài sẽ rời Acerra lúc 12 giờ trưa và trở về Vatican lúc 12 giờ 45.
Đối với người dân Acerra, việc Đức Giáo hoàng đến đây sẽ là lời cảnh tỉnh chống lại sự phủ nhận và đầu cơ.
Bà Luật sư Valentina Centonze nói với truyền thông Vatican rằng: “Sự hiện diện của Đức Giáo hoàng tại Acerra mang giá trị vô cùng lớn lao; đó là một lời cảnh tỉnh, một niềm hy vọng. Điều đó có nghĩa là: “Tôi ở bên anh chị em.” Chuyến thăm này sẽ giúp mời gọi các nhà chức trách đừng một lần nữa rơi vào cái bẫy của sự phủ nhận và chủ nghĩa buông xuôi.”
Một lịch sử dài của sự bỏ mặc
Thảm kịch tại “Terra dei Fuochi”, nơi có khoảng 2,9 triệu người sinh sống, bắt đầu từ những năm 1980 và leo thang mạnh trong thập niên 1990-2000.
Bà Luật sư Centonze nhắc lại rằng: “Các tài liệu chính thức, hồ sơ xét xử và biên bản của các ủy ban điều tra quốc hội từ lâu đã ghi nhận những tố cáo của cảnh sát và cả các thành viên mafia môi trường trở thành nhân chứng.” Sự đưa vụ việc lên Tòa án Nhân quyền châu Âu là cần thiết vì chính quyền, dù biết rõ tình hình, đã không hành động đủ mạnh cả về pháp luật, điều tra lẫn xử lý chất thải.
Vì sao rác thải trở thành “vàng” thời hiện đại?
Theo bà Centonze, cần phải xem lại toàn bộ hệ thống sản xuất công nghiệp hiện nay. “Trong nhiều năm, người ta đã coi môi trường là thứ có thể hy sinh cho lợi ích kinh tế. Chi phí xử lý rác bị xem như khoản có thể cắt giảm, miễn là có những vùng đất bị biến thành nơi hy sinh để đổ chất thải bừa bãi.” Bà cũng chỉ trích các tập đoàn lớn giao thầu phụ mà không kiểm soát chuỗi xử lý, dẫn đến tình trạng nhiều công ty “ma” phụ trách tiêu hủy chất thải. Hậu quả là: “Một nền sản xuất bất hợp pháp tất yếu kéo theo việc xử lý chất thải bất hợp pháp.”
Bà lưu ý thêm rằng quyền được sống trong môi trường lành mạnh chỉ mới được ghi nhận trong Hiến pháp Ý từ năm 2020.
Sức khỏe bị hủy hoại và tầm quan trọng của phòng ngừa
Dù tình hình nghiêm trọng, người dân vẫn không mất hy vọng. Một dự án nghiên cứu mang tên Spes (Nghiên cứu phơi nhiễm trong nhóm dân cư dễ bị tổn thương) đang được tài trợ nhằm phân tích tác hại của các bãi rác độc hại và việc đốt chất thải trái phép. Luật sư Centonze đặc biệt lo ngại về các tác động đã được xác nhận đối với di truyền và sinh sản trong khu vực.
Bà cũng cho rằng việc thiếu minh bạch về dữ liệu y tế chính thức cho thấy tư duy “phủ nhận” vẫn còn tồn tại. Tuy nhiên, những ngày gần đây, hiệp hội của bà đã nhận được dữ liệu từ các cơ quan y tế miền Campania về tỷ lệ mắc ung thư. Bác sĩ ung bướu Antonio Marfella, người nhiều năm đấu tranh bảo vệ “Terra dei Fuochi”, xác nhận: “Giờ đây chúng tôi có thể khẳng định chắc chắn rằng trong số 540 đô thị của miền Campania, Acerra là nơi duy nhất được tuyên bố chịu thảm họa môi trường ngay từ năm 2006.” Ông sẽ cùng một số gia đình nạn nhân đồng hành với Đức Giáo hoàng trong chuyến thăm.
(Vatican News 20-5-2026)
Trực tiếp
