Đức ông Tomáš Halík mời gọi FABC vun trồng ơn phân định thiêng liêng trong thời đại đầy biến động của thế giới

Đức ông Tomáš Halík khẳng định rằng Giáo hội cần vun trồng sự khôn ngoan thiêng liêng và ơn phân định để có thể trung thành đáp lại những biến chuyển nhanh chóng của thế giới hôm nay. Đó là nội dung chính trong bài tham luận của ngài gửi đến Đại hội Toàn thể lần thứ XII của Liên Hội đồng Giám mục Á Châu (FABC).

Tác giả: Amadea Pranastiti | Chuyển ngữ: Duy An

Theo Đức ông Halík, Giáo hội không chỉ cần tích lũy thêm thông tin, nhưng trước hết phải nuôi dưỡng sự khôn ngoan thiêng liêng và khả năng phân định, nếu muốn trung thành thi hành sứ mạng giữa một thế giới đang thay đổi với tốc độ chưa từng có.

Phát biểu trực tuyến từ Cộng hòa Séc với các giám mục và đại biểu tham dự Đại hội ngày 23 tháng Bảy vừa qua, Đức ông Halík, giáo sư xã hội học của Đại học Charles tại Praha, cho biết Giáo hội đang sống trong một giai đoạn biến chuyển sâu sắc của toàn cầu, đòi hỏi phải biết lắng nghe Thiên Chúa và lắng nghe nhau cách sâu xa hơn.

Bài suy tư của ngài được trình bày trong khuôn khổ Đại hội Toàn thể FABC đang diễn ra tại Jakarta (Indonesia), quy tụ các nhà lãnh đạo Giáo hội từ khắp châu Á với chủ đề: “Lời mời gọi hoán cải theo tinh thần hiệp hành và sứ mạng trở thành những nhịp cầu và người xây dựng nhịp cầu tại châu Á.”

Dù không thể hiện diện trực tiếp, Đức ông Halík cho rằng công nghệ hiện đại có thể giúp vượt qua khoảng cách địa lý, nhưng không thể thay thế sự hiệp thông phát sinh từ đức tin. Ngài nói: “Công nghệ có thể nối liền những khoảng cách địa lý. Nhưng ngay cả công nghệ tiên tiến nhất cũng không thể tạo nên sự gần gũi đích thực. Sự gần gũi ấy được sinh ra từ đức tin của chúng ta và từ trách nhiệm chung của chúng ta đối với Giáo hội cũng như đối với Chúa của chúng ta.”

Trọng tâm bài tham luận của Đức ông là lời mời gọi thực hành ơn phân định trong một thời đại chịu tác động mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI), truyền thông kỹ thuật số và những biến đổi sâu rộng về xã hội cũng như chính trị.

Ngài nhấn mạnh: “Càng có nhiều thông tin, chúng ta càng cần đến sự khôn ngoan để biết phân định.”

Theo ngài, chỉ riêng kiến thức thôi thì chưa đủ để giúp con người đối diện với những thực tại phức tạp của thế giới hôm nay.

Đức ông khuyến khích các giám mục đừng chỉ xem Đại hội FABC như một cuộc họp hành chính, nhưng hãy coi đây là cơ hội để Giáo hội thi hành sứ mạng ngôn sứ của mình bằng việc cùng nhau lắng nghe tiếng nói của Chúa Thánh Thần.

Nhắc đến chủ đề của Đại hội, được gợi hứng từ lời Đức Giêsu trong Tin mừng theo thánh Gioan: “Anh sẽ còn được thấy những điều lớn lao hơn thế nữa” (Ga 1,50), Đức ông Halík mời gọi các tham dự viên tự hỏi: đâu là những “điều lớn lao hơn” mà Thiên Chúa đang mời gọi Giáo hội nhận ra trong thời đại hôm nay?

Ngài cũng nhấn mạnh vai trò ngày càng quan trọng của châu Á trong Giáo hội hoàn vũ. Theo ngài, sức sống dân số, sự phong phú về văn hóa và tính đa dạng tôn giáo của châu lục này đang trao cho châu Á một vị trí đặc biệt trong việc góp phần định hình tương lai của Giáo hội Công giáo.

Theo Đức ông Halík, hoán cải đích thực theo tinh thần hiệp hành không khởi đi từ việc thay đổi cơ cấu hay phương thức quản trị, nhưng từ việc đổi mới cách lắng nghe: lắng nghe Thiên Chúa, lắng nghe nhau và lắng nghe những thực tại của thế giới.

Ngài mô tả mỗi cuộc gặp gỡ hiệp hành như “một trường học của sự phân định”, nơi Dân Thiên Chúa học biết nhận ra sự hiện diện của Thiên Chúa trong những biến cố bình thường của cuộc sống hằng ngày.

Đức ông Halík cảnh báo rằng xã hội đương đại thường chỉ chú ý đến những gì ồn ào, kịch tính và gây chú ý, trong khi công trình của Thiên Chúa lại thường được bày tỏ qua những kinh nghiệm âm thầm và xem ra rất bình thường.

Vì thế, theo ngài, Giáo hội cần đào sâu đời sống thiêng liêng, thần học và sensus fidei (cảm thức đức tin), tức trực giác đức tin được Chúa Thánh Thần ban cho toàn thể các tín hữu, hơn là chỉ tìm cách đưa ra những giải pháp thực tiễn cho mọi vấn đề.

Bài tham luận của Đức ông Halík đã mở ra một viễn tượng rộng lớn hơn cho các cuộc thảo luận của Đại hội về đời sống hiệp hành, cuộc khủng hoảng của nền văn minh hiện đại và sứ mạng của Giáo hội trong việc mang lại niềm hy vọng bằng sự khôn ngoan, đối thoại và những mối tương quan ngày càng sâu sắc hơn.

Trong khi Đại hội Toàn thể FABC tiếp tục chương trình làm việc kéo dài suốt một tuần, sứ điệp của Đức ông Halík một lần nữa nhấn mạnh rằng hành trình hiệp hành của Giáo hội không chỉ là cùng nhau bước đi, nhưng còn là học biết nhìn sâu hơn nhờ sự phân định trong cầu nguyện, để có thể nhận ra những “điều lớn lao hơn” mà Thiên Chúa vẫn không ngừng tỏ bày cho Giáo hội hôm nay.

Về tác giả
Amadea Pranastiti là một nhà hoạt động trong lĩnh vực truyền thông xã hội. Hiện bà là cộng tác viên tự do của Ban Tài liệu và Thông tin thuộc Hội đồng Giám mục Indonesia.