Trong buổi tiếp kiến sáng ngày 12 tháng Ba vừa qua, dành cho các tham dự viên vừa kết thúc Khóa huấn luyện thứ IV về sự tiếp đón, Đức Thánh cha Lêô XIV đề cao ý nghĩa và vai trò của sự tiếp đón theo tinh thần Kitô trong việc xây dựng cộng đoàn.
G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA
Khóa đào tạo này mang tên là “La Cattedra dell’ accoglienza” là một khóa huấn luyện nội trú hằng năm, được khởi xướng vào năm 2022 theo sáng kiến của Trung tâm Hội nghị Fraterna Domus, tổ chức tại Sacrofano cách Vatican khoảng 30km. Sáng kiến này cung cấp các suy tư Kinh thánh, thần học và xã hội về vấn đề đón tiếp, hướng đến các nhân viên, tình nguyện viên và những người đang dấn thân phục vụ tha nhân, với mục tiêu vượt qua cách tiếp cận chỉ mang tính hỗ trợ thuần túy.
Cộng tác với Trung tâm Fraterna Domus có Đại học Giáo hoàng Laterano và nhiều mạng lưới thuộc khu vực thứ ba như tổ chức Điều hợp toàn quốc các cộng đoàn tiếp đón (Coordinamento Nazionale Comunità Accoglienti - CNCA), Caritas Ý, tổ chức di dân Migrantes.
Mục đích là để chống lại tình trạng thiếu hiểu biết về Kinh thánh và thần học trong lĩnh vực đón tiếp, chuyển từ một logic mang tính ứng phó khẩn cấp sang một nền văn hóa liên đới có cấu trúc và bền vững.
Huấn dụ của Đức Thánh cha
Ngỏ lời trong buổi tiếp kiến, Đức Thánh cha nhấn mạnh rằng ơn gọi Kitô hữu hướng tới việc tạo nên sự hiệp thông giữa con người, và sự hiệp thông này bắt nguồn từ khả năng đón nhận người khác qua việc lắng nghe, hiếu khách và trợ giúp. Ngài giải thích rằng từ “đón tiếp” có thể bắt nguồn từ tiếng Latinh “accipere”, nghĩa là “đón nhận” hay “đón lấy vào đời mình”. Vì thế, đón tiếp không chỉ là một hành động xã hội, nhưng là một mối tương quan được sinh ra từ ân sủng của cuộc gặp gỡ.
Theo Đức Thánh cha, con người trải nghiệm nhiều dạng gặp gỡ khác nhau trong cuộc sống: với gia đình, bạn bè, đồng nghiệp, và cả những người xa lạ hoặc đôi khi thù nghịch. Khi một cuộc gặp gỡ là chân thật, nó không dừng lại ở trải nghiệm cá nhân mà dần dần mở rộng, tạo nên một kinh nghiệm cộng đoàn. Chính trong bối cảnh đó, khóa học năm nay dành sự chú ý đặc biệt cho giới trẻ. Trong thời đại có nhiều biến đổi văn hóa và xã hội sâu sắc, người trẻ không chỉ là tương lai của xã hội và Giáo hội, nhưng đã là hiện tại sống động và sáng tạo của họ. Những câu hỏi và thao thức của họ mời gọi người lớn thay đổi cách sống và cách xây dựng các mối quan hệ. Đón tiếp người trẻ trước hết là lắng nghe tiếng nói của họ, nhận ra rằng Thánh Thần vẫn đang hoạt động qua cuộc sống và ngôn ngữ của họ.
Đức Thánh cha đặc biệt nhấn mạnh hai khái niệm giúp hiểu sâu ý nghĩa của việc đón tiếp: sự hiện diện và sự chăm sóc - gìn giữ. Con người luôn lớn lên trong các môi trường xã hội như gia đình, giáo xứ, trường học hay nơi làm việc. Trong các không gian đó, việc hiện diện trong đời sống của người khác - chia sẻ thời gian, kinh nghiệm và ý nghĩa - giúp họ có điểm tựa để trưởng thành. Nhìn vào mẫu gương Thánh gia Nazareth, đặc biệt sự tích Chúa Giêsu bị lạc rồi được song thân tìm thấy trong Đền thờ, ta hiểu rằng sự hiện diện của người khác không phải điều hiển nhiên, nhưng đòi hỏi tìm kiếm và quan tâm liên lỉ.
Đồng thời, đón tiếp còn là gìn giữ và chăm sóc. Theo gương thánh Giuse, việc gìn giữ có nghĩa là ở bên cạnh người khác, tôn trọng lựa chọn của họ và chăm lo cho họ. Đây cũng là cách Thiên Chúa chăm sóc dân Ngài. Vì thế, gia đình nhân loại được mời gọi bảo vệ các mối quan hệ, thiên nhiên và đặc biệt là những người yếu đuối, đau khổ.
Đức Thánh cha kết luận rằng hiện diện và gìn giữ là hai chiều kích không thể tách rời của việc đón tiếp: không thể chăm sóc nếu không hiện diện, và không thể hiện diện mà không nhận trách nhiệm đối với người khác.
Sau cùng, Đức Thánh cha khuyến khích các tham dự viên trở thành những nhà giáo dục về văn hóa đón tiếp, xây dựng các môi trường huynh đệ và liên đới trong Giáo hội và xã hội, theo tinh thần của thông điệp Fratelli tutti của Đức Giáo hoàng Phanxicô, vốn khẳng định rằng chỉ một nền văn hóa xã hội biết đón tiếp vô vị lợi mới có tương lai cho các thế hệ mai sau.
(Tổng hợp 12-3-2026)
Trực tiếp
