Đức Thánh cha thành lập cơ quan quản trị các cơ sở giáo dục của Bộ Loan báo Tin mừng ở Roma

Hôm mùng 01 tháng Mười vừa qua, Phòng Báo chí Tòa Thánh thông báo: Đức Thánh cha Lêô XIV đã quyết định thành lập một cơ quan duy nhất, với tên là “Donum Missionis”, Hồng ân Truyền giáo, để quản trị các cơ sở giáo dục thuộc Bộ Loan báo Tin mừng, chủ yếu ở Roma.

G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA

Quyết định này, có hiệu lực từ ngày 01 tháng Mười Một tới đây, hợp nhất hai tổ chức do Đức Bênêđictô XVI thành lập năm 2005 và sẽ phụ trách các trường và cơ sở của Bộ Loan báo Tin mừng ở Roma nhắm đào tạo các chủng sinh và linh mục đến từ các xứ truyền giáo. Hai cơ quan được gộp lại là Domus Missionalis và Domus Urbaniana.

Quy chế mới của cơ quan “Hồng ân truyền giáo” được công bố dưới dạng Phúc chiếu (Rescript) do Đức Hồng y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh, ký. Đức Lêô XIV đã phê chuẩn quy chế này trong buổi tiếp kiến ngày 28 tháng Bảy vừa qua.

Thủ tục này đã được xúc tiến từ lâu. Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã cho phép việc sáp nhập ngay từ ngày 13 tháng Sáu năm 2025, một tháng sau khi ngài được bầu, dựa trên một nghị quyết của Đại hội đồng hành chính của Bộ Loan báo Tin mừng, do Đức Hồng y Quyền Tổng trưởng, Luis Antonio Tagle, đề xuất. Hai cơ quan đó vẫn hoạt động theo các quy định từ năm 2005, trong khi xung quanh chúng gần như mọi thứ đã thay đổi: vào tháng Ba năm 2022, Tông hiến Praedicate Evangelium đã biến Bộ Loan báo Tin mừng thành một phân bộ của một bộ lớn hơn; và ngày 05 tháng Mười Hai cùng năm, một tự sắc của Đức Phanxicô đã viết lại quy định về các “pháp nhân mang tính công cụ”, tức là những tổ chức được thành lập để phục vụ một cơ quan của Giáo triều Rôma và trực tiếp phụ thuộc vào cơ quan đó.

Nay, cơ quan “Hồng ân truyền giáo” (Donum Missionis) phụ trách sáu cơ sở. Ba cơ sở có cùng địa chỉ trên đồi Gianicolo, gồm Trường truyền giáo Urbanô (Pontificio Collegio Urbano), Học viện Thánh Giuse và Trung tâm Quốc tế linh hoạt Truyền giáo, gọi tắt là CIAM. Ba cơ sở còn lại là Trường Thánh Phêrô Tông đồ trên đại lộ Mura Aurelie, Trường thánh Phaolô Tông đồ trên đường Torre Rossa và Học viện Mater Ecclesiae dành cho các nữ tu tại Castel Gandolfo.

Tại các cơ sở này, có các chủng sinh, linh mục, nữ tu và tu sĩ được các giáo phận thuộc các vùng truyền giáo gửi đến Rôma để theo học tại các Đại học Giáo hoàng. Nhiều linh mục, nữ tư và cả một số giám mục Việt Nam, trong đó có cả Đức Cố Hồng y Phanxicô Xavie Nguyễn Văn Thuận, Đức Tổng giám mục Giuse Nguyễn Năng, Đức Tổng giám mục Giuse Đặng Đức Ngân, Đức giám mục Matthêu Nguyễn Văn Khôi..., và nhiều vị khác đã xuất thân từ các trường này.

Riêng trung tâm CIAM là nơi tổ chức các khóa học của Các Hội Giáo hoàng Truyền giáo, đồng thời tiếp đón khách hành hương, các nhóm cầu nguyện và giáo dân. Đức cha Giuse Đinh Đức Đạo, nguyên Giám mục Giáo phận Xuân Lộc, đã từng làm Phó Giám đốc, rồi Giám đốc trung tâm này.

Các bất động sản vẫn thuộc quyền sở hữu của Bộ Loan báo Tin mừng. Cơ quan tân lập chịu trách nhiệm bảo tồn và bảo trì thường xuyên và ngoại thường các cơ sở này; tuy nhiên, để mua hàng hóa hoặc dịch vụ, ban quản trị vẫn phải làm việc với Bộ Loan báo Tin mừng. Bộ này cũng quản lý các hợp đồng của trung tâm CIAM với các bên thứ ba và đội ngũ nhân viên hỗ trợ.

Việc đào tạo và chăm sóc đời sống của những người lưu trú vẫn thuộc trách nhiệm của các Giám đốc mỗi cơ sở. Các vị này do vị Quyền Tổng trưởng Bộ Loan báo Tin mừng bổ nhiệm, với nhiệm kỳ 5 năm và chỉ được gia hạn một lần. Đối với các vấn đề kỹ thuật và hành chính, các giám đốc các cơ sở báo cáo với vị đặc trách toàn bộ các tổ chức này.

Vốn ban đầu của quỹ là một triệu Euro. Kinh phí hoạt động chủ yếu đến từ một khoản đóng góp được thỉnh cầu hằng năm từ Các Hội Giáo hoàng Truyền giáo là mạng lưới thu nhận các khoản dâng cúng của tín hữu trên toàn thế giới dành cho công cuộc truyền giáo, trong đó có tiền quyên góp trong Ngày Thế giới Truyền giáo. Tiếp theo là khoản đóng góp hằng năm của Bộ Loan báo Tin mừng, nguồn thu từ tài sản và doanh thu từ hoạt động lưu trú tại CIAM.

Vì lý do đó, trong hội đồng quản trị có Chủ tịch của Các Hội Giáo hoàng Truyền giáo, vị đồng thời là một trong các Tổng thư ký của Bộ Loan báo Tin mừng và phải báo cáo về cách thức khoản đóng góp được sử dụng. Cùng với vị này có Tổng thư ký của Hội Truyền bá Đức tin và một giám đốc toàn quốc do vị Quyền Tổng trưởng của Bộ lựa chọn.

Bốn thành viên còn lại của Hội đồng là Tổng thư ký của Bộ, Đồng Tổng thư ký phụ trách hành chính, Phó thư ký và vị đặc trách cơ quan Donum Missionis.

(Silere non possum 30-9-2026)